- فلکه دوم صادقیه فردوس شرق خیابان ولیعصر کوچه شهید باقری نبش کوچه بهشت ساختمان آریا پلاک 2 واحد 17
هلند کشوری است که دانشگاههایش در رتبهبندیهای جهانی همیشه جایگاه بالایی دارند. برخلاف بسیاری از کشورها، هلند به دانشجویان دکتری خود نه یک بورسیه ناچیز، بلکه یک قرارداد کاری واقعی با حقوق ماهانه، بیمه و مزایای کامل میدهد. همین ویژگی باعث شده هزاران دانشجوی بینالمللی، از جمله تعداد زیادی از دانشجویان ایرانی، هر سال برای ادامه تحصیل در مقطع دکتری راهی هلند شوند. اما دقیقا حقوق دانشجوی دکتری در هلند چقدر است و این رقم چه چیزهایی را پوشش میدهد؟

در هلند، دانشجویان دکتری از نظر قانونی کارمند دانشگاه محسوب میشوند، نه فقط دانشجو. این یعنی آنها یک قرارداد استخدامی رسمی با دانشگاه امضا میکنند و طبق توافقنامه دستهجمعی دانشگاه های هلند که به آن CAO گفته میشود، حقوق دریافت میکنند. این توافقنامه یک جدول حقوقی مشخص به نام مقیاس P دارد که دارای چهار پله است و از P0 تا P3 طبقهبندی میشود.
در سال اول قرارداد، دانشجو در پله P0 قرار میگیرد و بهطور معمول حقوق دانشجوی دکتری در هلند در این پله چیزی حدود 2,900 تا 3,000 یورو ناخالص در ماه است. با گذشت هر سال و ارتقا به پله بعدی، این رقم افزایش پیدا میکند تا در پله آخر یعنی P3، که معمولا سال چهارم دوره دکتری است، به حدود 3,700 تا 3,800 یورو ناخالص در ماه میرسد. این ارقام هر سال باتوجهبه توافقات جدید بین اتحادیههای کارگری و دانشگاهها اندکی تعدیل میشود.
علاوهبر حقوق ماهانه ثابت، دانشجویان دکتری در هلند از دو مزیت مالی مهم دیگر هم برخوردارند. یکی پاداش تعطیلات (Holiday Allowance) معادل 8 درصد حقوق سالانه که معمولا در ماه مه پرداخت میشود و دیگری پاداش پایانسال (End-of-year Bonus) معادل 8.3 درصد حقوق سالانه است.
بیشتر بخوانید: بهترین بورسیه های دکترا در هلند برای دانشجویان بینالمللی
یکی از نکاتی که خیلی از دانشجویان تازهوارد از آن غافل میشوند، تفاوت بین حقوق ناخالص (Gross) و حقوق خالص (Net) است. حقوق دانشجوی دکتری در هلند که در قراردادها و آگهیهای استخدامی میبینید، همیشه رقم ناخالص است و پیش از واریز به حساب، مالیات و حق بیمه از آن کسر میشود. نظام مالیاتی هلند پلکانی است. یعنی هرچه درآمد بیشتر باشد، درصد مالیات هم بالاتر میرود. برای اکثر دانشجویان دکتری که در پلههای ابتدایی حقوق قرار دارند، نرخ مالیات معمولا در محدوده 35 تا 37 درصد است.
نکته مثبت اینجاست که دانشجویان و پژوهشگران بینالمللی واجد شرایط میتوانند از یک مزیت مالیاتی به نام 30 Percent Ruling استفاده کنند که طبق آن تا 30 درصد از حقوق ناخالص بدون کسر مالیات پرداخت میشود. هرچند شرایط دریافت این مزیت هر سال سختگیرانهتر شده و لازم است پیش از اعمال، شرایط دقیق آن را با بخش منابع انسانی دانشگاه یا یک مشاور مالیاتی بررسی کنید.
با احتساب مالیات، حقوق خالص ماهانه یک دانشجوی دکتری در هلند معمولا چیزی بین 1,900 تا 2,600 یورو در ماه خواهد بود که برای پوشش هزینه زندگی دانشجویی در هلند رقم قابلقبولی محسوب میشود.
خبر خوب این است که چون دانشجویان دکتری در هلند بهعنوان کارمند شناخته میشوند، از بسیاری از مزایای کارمندان تماموقت نیز بهرهمند میشوند. حقوق دانشجوی دکتری در هلند معمولا برای پوشش موارد زیر کافی است:
یکی از سوالات رایج این است که آیا حقوق دانشجوی دکتری در هلند در همه دانشگاهها و شهرها یکسان است. پاسخ کوتاه این است که جدول حقوقی CAO برای همه دانشگاههای دولتی هلند مشترک است، اما چند عامل میتواند در میزان درآمد نهایی و کیفیت زندگی تاثیر بگذارد.
رشتههای مهندسی، علوم کامپیوتر و علوم پزشکی در برخی موارد پروژههای پژوهشی با بودجه بیشتر دارند که میتواند به مزایای جانبی بهتری مانند بودجه سفر به کنفرانس یا تجهیزات پژوهشی منجر شود.
شهرهای منطقه رندشتاد مانند آمستردام، روتردام و لاهه هزینه زندگی بالاتری دارند، درحالیکه همان رقم حقوق در شهرهای شمالی یا جنوبیتر مانند خرونینگن، نایمخن یا ماستریخت ارزش خرید بیشتری خواهد داشت.
بیشتر بخوانید: مقایسه هزینه زندگی شهرهای هلند برای دانشجویان
برخی موقعیتهای دکتری از طریق سازمانهای پژوهشی مانند NWO تامین مالی میشوند که جدول حقوقی مشابهی با CAO دارند اما ممکن است شرایط قرارداد کمی متفاوت باشد.
بیشتر بخوانید: ۱۰ موقعیت دکتری در هلند
برای دانشجویان ایرانی که بهدنبال بهترین ترکیب کیفیت آموزشی و شرایط مالی مناسب برای تحصیل دکتری در هلند هستند، چند دانشگاه بهطور خاص شهرت خوبی دارند. دانشگاه صنعتی دلفت (TU Delft) در رشتههای مهندسی و فناوری یکی از بهترین گزینهها است و بهطور مرتب موقعیتهای دکتری تماموقت با بودجه پژوهشی خوب منتشر میکند. دانشگاههای آیندهوون و توئنته نیز در حوزه مهندسی و فناوری اطلاعات فعالیت گستردهای دارند.
در حوزه علوم انسانی و علوم اجتماعی، دانشگاههای آمستردام، اوترخت و لیدن از قدیمیترین و معتبرترین مراکز پژوهشی هلند بهشمار میروند. دانشگاه خرونینگن هم بهدلیل هزینه زندگی پایینتر نسبت به آمستردام و کیفیت آموزشی بالا، گزینه محبوبی میان دانشجویان بینالمللی است. برای انتخاب بهترین موقعیت، توصیه میشود علاوهبر رتبه دانشگاه، به میزان بودجه پروژه، سابقه استاد راهنما و شرایط زندگی شهر محل تحصیل هم توجه کنید.
حقوق دانشجوی دکتری در هلند وقتی در کنار کشورهای دیگر قرار میگیرد، جایگاه واقعی خودش را بهتر نشان میدهد. در بسیاری از کشورهای اروپایی مانند بریتانیا، دانشجویان دکتری معمولا فقط بورسیه ماهانه دریافت میکنند که گاهی حتی به هزار پوند هم نمیرسد و برخلاف هلند، قرارداد کاری رسمی محسوب نمیشود. وضعیت تحصیل دکتری در آلمان به هلند نزدیکتر است. دانشجویان دکتری معمولا با مقیاس حقوقی TV-L E13 استخدام میشوند و از بیمه و مزایای مشابهی برخوردارند، اما سطح حقوق آنها معمولا کمی پایینتر از هلند است.
در مقابل، کشورهایی مانند سوئیس با دانشگاههایی مثل ETH Zurich یا EPFL، حقوق سالانه بالاتری به دکتریها میدهند، اما هزینه زندگی در سوئیس هم به همان نسبت بسیار بالاتر است. در مجموع، بسیاری از دانشجویانی که هم در هلند و هم در کشورهای دیگر تحصیل کردهاند، حقوق دکتری هلند را یکی از منصفانهترین و باثباتترین سیستمها در دنیا میدانند، چون هم رقم قابلقبولی است و هم با قرارداد رسمی کارمندی همراه است.
نکتهای که کمتر در مقالههای تبلیغاتی به آن اشاره میشود، اما در گزارشهای معتبری مانند DutchNews مطرح شده، این است که همه دانشجویان دکتری در هلند حقوق دریافت نمیکنند. در کنار دانشجویان دکتری استخدامی که قرارداد کاری رسمی دارند و مشمول جدول حقوقی CAO هستند، گروه دیگری هم وجود دارد که با عنوان دکتری خارجی یا بدون قرارداد کاری به تحصیل در هلند مشغول هستند. این افراد ممکن است فقط یک کمکهزینه محدود یا حتی هیچ حقوقی دریافت نکنند.
این موضوع بهخصوص برای دانشجویان بینالمللی اهمیت دارد، چون در برخی رشتهها یا دانشگاهها این نوع موقعیتها هم زیر عنوان دکتری تبلیغ میشوند. بنابراین پیش از پذیرفتن هر پیشنهاد دکتری در هلند، حتما باید نوع دقیق قرارداد را بررسی کنید. مطمئن شوید موقعیت موردنظر شما جزو دکتریهای استخدامی با قرارداد رسمی و طبق مقیاس CAO است، نه یک موقعیت بدون بورسیه تحصیلی هلند یا با حقوق محدود.
در مجموع، حقوق دانشجوی دکتری در هلند یکی از رقابتیترین و شفافترین سیستمهای پرداختی در میان کشورهای اروپایی است. این سیستم دانشجویان دکتری را بهعنوان کارمند دانشگاه میشناسد و مزایایی مانند بیمه، پاداش تعطیلات و بازنشستگی را برایشان تضمین میکند. با وجود کسر مالیات، این حقوق برای یک زندگی مناسب در هلند کافی است، بهخصوص اگر شهر محل تحصیل با دقت انتخاب شود.
برای دریافت مشاوره تخصصی و رایگان درباره موقعیتهای دکتری در هلند و کل مسیر اپلای، همین حالا با کارشناسان ما در تماس باشید. تیم ملل اپلای از انتخاب دانشگاه تا دریافت پذیرش نهایی، همراه شما خواهد بود.
موسسه اعزام دانشجو فرزانگان ملل مازیار آماده ارائه خدمات مشاورهای در زمینه نحوه اخذ پذیرش و ویزا به شما عزیزان میباشد. همین حالا برای اخذ ویزای تحصیلی با ما تماس بگیرید و یا تایم مورد نظر خود را در روز و ساعت مورد نظر رزرو نمایید. با شما تماس خواهیم گرفت:
۱. آیا سن بر حقوق دانشجوی دکتری تاثیر دارد؟
خیر، جدول حقوقی CAO بر اساس سال قرارداد تعیین میشود نه سن دانشجو. تنها استثنا زمانی است که فرد پیشتر سابقه کاری مرتبط داشته باشد که در برخی موارد میتواند در تعیین پله ورودی موثر باشد.
۲. کدام دانشگاه هلند حقوق بیشتری به دانشجوی دکتری میدهد؟
چون جدول حقوقی CAO برای اکثر دانشگاههای دولتی مشترک است، تفاوت زیادی در حقوق پایه بین دانشگاهها وجود ندارد. اما موقعیتهایی که از طریق پروژههای پژوهشی با بودجه بالا مانند NWO تامین مالی میشوند، گاهی مزایای جانبی بیشتری ارائه میدهند.
۳. مالیات بر حقوق دانشجوی دکتری در هلند چقدر است؟
نرخ مالیات برای اکثر دانشجویان دکتری در محدوده 35 تا 37 درصد است، هرچند برخی افراد واجد شرایط میتوانند از تخفیف مالیاتی 30 درصدی برای کارکنان بینالمللی بهرهمند شوند.
۴. دانشجوی دکتری در هلند چند سال حقوق دریافت میکند؟
دوره استاندارد دکتری در هلند 4 سال است و قرارداد کاری معمولا برای همین مدت بسته میشود. بنابراین دانشجو در طول این 4 سال بهطور مستمر حقوق دریافت میکند.